- Vlaamse Landmaatschappij

Situering

Vandaag groeit zienderogen de maatschappelijke vraag naar beleving van rust en stilte. Stilte en rust als collectieve waarde wordt traditioneel met het platteland geassocieerd. In drukke tijden is het platteland voor veel mensen – zowel voor bewoners als voor bezoekers van buitenaf – een collectieve ruimte waar je tot rust kan komen. Het Vlaamse plattelandsbeleid wil bijdragen tot het versterken van de leefkwaliteit op het platteland. Stilte is ongetwijfeld een bron van leefkwaliteit – een stille leefomgeving kan als kwalitatief beter worden aanzien dan een onrustige of lawaaierige omgeving.

Daarnaast is stilte ook een basiswaarde, een authentieke waarde van het platteland. Het brengt het beste van het platteland samen. Het Vlaamse plattelandsbeleid is er mede op gericht om deze authentieke waarden van het platteland ter harte te nemen én te vrijwaren.

Tegelijk raakt deze eigentijdse thematiek van stilte, rust en eenvoud verschillende beleidsdomeinen (bvb. gezondheid, mobiliteit, leefmilieu, cultuur, welzijn, onderwijs, landbouw, toerisme, multiculturaliteit in een landelijke omgeving) en verschillende beleidsniveaus (bvb. lokaal, provinciaal, regionaal). Kenmerkend voor het Vlaamse plattelandsbeleid is een integrale en geïntegreerde, horizontale benadering waarbij wordt gestreefd naar een gunstig samenspel tussen verschillende disciplines, sectoren en bestuurlijke niveaus.

Bovendien werkt het plattelandsbeleid sterk bottom-up, het schept een kader voor impulsen die van onderuit, vanuit de lokale gemeenschappen komen. Door het ondersteunen van concrete pilootprojecten die de kwaliteiten stilte en rust als een collectieve waarde op het Vlaamse platteland bevorderen wil deze STeR | CAMPAGNE bijdragen aan het maatschappelijk draagvlak voor meer rust en stilte in de gehele samenleving.

terug naar boven

Doelstellingen

De oproep heeft als doelstelling het stimuleren van lokale besturen, instellingen en verenigingen tot het opstarten en uitbouwen van projecten die bijdragen tot het beleven van stilte- en rustkwaliteit op het Vlaamse platteland.

Onder stilte- en rustkwaliteit verstaan we een totaalbeleving die sterk wordt bepaald door zowel akoestische als visuele en andere (zintuiglijke) fenomenen.

Een project ‘Stimulering van stilte- en rustbeleving in een landelijke omgeving' is een initiatief:

- dat zich richt op de behoefte aan stilte- en rustbeleving voor één of meerdere doelgroepen in de betrokken landelijke omgeving;
- dat een sterk sensibiliserende of bewustmakende kwaliteit heeft;
- dat bijdraagt tot het versterken van een breed maatschappelijk draagvlak rond stilte- en rust als collectieve waarde;
- dat kiest voor samenwerking met diverse actoren en beleidsdomeinen;
- dat zich richt op het realiseren van concrete positieve resultaten op het terrein;
- dat een voorbeeldfunctie heeft.

Enkele voorbeelden om stilte-en rustbeleving te stimuleren:

- Ontwikkelen en realiseren van een mobiliteitsplan dat bijdraagt tot de stilte- en rustbeleving in een bepaald gebied. Organiseren van sensibilisering en overleg met alle betrokken actoren. Concrete implementatie van het plan en evaluatie.
- Uitwerken van een cirquit of netwerk van trage wegen met specifieke aandacht voor stilte- en rustbeleving en communicatie hier rond.
- Ontwikkeling van een bezoekerscentrum rond stilte- en rusteducatie
- Opzetten en realiseren van een gebiedsgericht sociaal-cultureel of educatief programma rond stilte- en rustbeleving.
- Andere creatieve projectvoorstellen zijn steeds welkom.

terug naar boven

Stand van zaken

Tot 15 september 2008 hadden lokale initiatiefnemers de tijd om een project rond stilte- en rustbeleving uit te werken en in te dienen (projectfiche).

Meer info omtrent de opdracht is terug te vinden in de persmededeling en in het begeleidend document van de STeR projectoproep.

Op 11 februari 2009 maakte Minister van Plattelandsbeleid Kris Peeters de vier geselecteerde STeR projecten bekend. De projecten lopen 1 jaar, van februari 2009 tot februari 2010.

-‘(s)Maak de stilte’ (stiltegebied Gerhagen, op grondgebied van Tessenderlo en Averbode):
Dit project werd ingediend door Regionaal Landschap Lage Kempen, in samenwerking met de gemeente Tessenderlo, VLM, Werkgroep Ecologie Bosmuseum Tessenderlo en provincie Limburg.
Dit project wil het stiltegebied Gerhagen duurzaam ontwikkelen en promoten en focust daarom op verschillende aspecten: het ontwikkelen van een gedragen visie met alle partners in het gebied, het koppelen van het stilte-thema aan bestaande initiatieven, een draagvlak creëren bij omwonenden en bezoekers, stiltebelevingselementen opnemen in een wandeling in en rond het Bosmuseum Gerhagen, het ontwikkelen van een educatief stilte-pakket voor kinderen, het ontwikkelen van een rugzakje voor individuele rustzoekers. Belangrijk is het bewaren van het stilte-karakter van het gebied Gerhagen bij alles wat in het kader van het STeR project ondernomen wordt.

-‘Ontdek de stilte’ (West-Vlaanderen):
Dit project werd ingediend door Vormingplus Midden- en Zuid- West-Vlaanderen, in samenwerking met Vormingplus Brugge, Vormingplus Oostende Westhoek, de provincie West-Vlaanderen, het centrum Waerbeke en 6 West-Vlaamse gemeenten (Heuvelland, Vleteren, Diksmuide, Tielt, Dentergem en Zwevegem).
Het project wil, vertrekkend vanuit deze 6 pilootgemeenten, een bewustmakingscampagne rond stilte- en rustbeleving in West-Vlaanderen opstarten. De campagne richt zich tot burgers, sleutelfiguren en beleidsverantwoordelijken die stilte en rust via een aantal initiatieven beleefbaar en bekend willen maken. In elk van de 6 gemeenten wordt daartoe een stilteplatform opgericht.
Een gezamenlijk slotmoment wordt op 3 juli 2010 georganiseerd in het Folk Muziekcentrum in Dranouter. Het programma vind je hier.

-‘VISTA’ (stiltegebied Dender-Mark, op grondgebied van Galmaarden, Geraardsbergen en Ninove):
Dit project werd ingediend door het Regionaal Landschap Zenne, Zuun en Zoniën in samenwerking met Regionaal Landschap Vlaamse Ardennen, Centrum Waerbeke, gemeente Galmaarden en gemeente Geraardsbergen.
Het project beoogt de ontwikkeling van drie belevingspunten, “vista’s”, in het stiltegebied Dender-Mark. Concreet gaat het om twee verlaten electriciteitscabines en het hoogste punt van de Congoberg die worden omgevormd tot culturele en panoramische rustpunten en met elkaar worden verbonden door een wandelroute. In een publicatie wordt het realisatieproces van de vista’s neergeschreven. Dit kan als voorbeeld dienen voor andere initiatiefnemers in Vlaanderen die aan de slag willen met in verval geraakte, kleine en functionele bouwwerken die niet optimaal in het landschap zijn geïntegreerd.

-‘Stilleven II’ (Reservaatzone Donkmeer, Berlare):
Dit project werd ingediend door vzw Durme.
Het project organiseert een reeks van binnen- en buitensessies in de loop van 2009 waarbij respectievelijk via woord en beeld en via activiteiten in het reservaat stilte- en natuurbeleving centraal staan. Deze sessiereeks zal een inspiratiebron vormen voor een reizende tentoonstelling en een educatieve activiteit voor groepen.

terug naar boven

Contact

Themacoördinator

Ann-Sophie Debergh
Vlaamse Landmaatschappij – Afdeling Platteland
Gulden-Vlieslaan 72
1060 Brussel
T: ++32 (0)2 543 69 08
F: ++32 (0)2 543 73 95
Ann-sophie.Debergh@vlm.be

terug naar boven